Tag Archive: Lifestyle


The new Pope urged the faithful to translate the sacraments they received into their daily life. It seems this is a message that all of us, at least those of us who think of ourselves as followers of The Way, need to heed. The one criticism of the Church, both the institution and the believers who form it, that cannot be ignored is the way that confession and lifestyle seems to be two different things.

It seems that the majority of the Church’s energy is spent on getting members to belief in a certain way and justifying to others, believers and non-believers, why their way is the correct way. In this system formulation, the correct words, standard creeds, finely crafted dogma, and traditional confessions are of the utmost importance. The mind and reason becomes, not only the home, but the fortress of belief and the power structures of the church; the stewards of the fortress. The sad part is that the verbal-war, that is constant waging between every possible tag you can imagine, has grown toxically stale.

A world, in the midst of severe suffering, complex trauma, losing every last shred of hope, is in desperate need of the faithful making real the very essence of their faith; G-d who so love the world, that had so much compassion, that G-d-self became part of the suffering. It is where the faithful starts to venture out of the fortress of belief into a thirsty and hungry world, urged by the core of the sacraments to live according to faith, that the verbal-war becomes an irrelevant nuisance. It is where honest pilgrims daily live from the source that ground them in the reality of G-d, that a glimmer of hope breaks through and differences in dogma and creed is transcended.

It is long overdue that the faithful realize that living out a confessed faith is much more important than confessing it absolutely right.

A small part of the South African cyber space, the religious corner, is abuzz. Usually some or other dominee (minister in the Dutch Reformed Church) or other religious leader creates this type of hype by sharing a thought (via Facebook or Twitter), sermon, or book that can be labelled “liberal”. Think of, amongst others, the recent sacking of Jean Oosthuizen or “Om te mag twyfel” written by Julian Muller. This time it seems the table is turned. A dominee, Stefaan de Jager, whom can be described as more conservative shared a thought on Facebook which simply got the blood boiling. I quote (via Kletskerk):

“Dit moet tragies wees as jy `n ateis is en jou kind deur die dood verloor. Jou kind is so dood soos `n hond. Niks meer en niks minder nie. Troosteloos.” and “lyk my as jy `n ateis is is dit dan dalk nie so `n slegte plan om jou kind te laat uitsit as hy/sy ly nie. Daar is immers ten diepste mos nie vir hulle `n verskil tussen mens en dier nie. Albei bloot biologiese wesens. Huil dan na die tyd so `n bietjie oor jou kind soos oor jou dooie hondjie en kom dan daaroor en kry `n ander kind.”

(Short paraphrase: If you are atheist then it seems that your children and dogs (pets) should be equated to each other, if a child suffers, put him/her down like a pet and get a new one, as the child is merely a biological being.).

As Christians we should shudder at the callousness with which anyone, let alone a spiritual leader, can throw stereotypes and generalizations about with so much sincerity and conviction. This seems to fly in the face everything Jesus stood for and commanded his followers to be, a group of people who reaching out to the marginalized in care, understanding, and love.

It seems that Ds de Jager forgot that the loss of any life is tragic, be that the life of a child or the life of an elderly person, the life of a woman or the life of a man, the life of a Atheist, a Muslim, or a Christian, the life of a human being or the life of an animal, domesticated or wild, the life of an individual or the life of a species. The loss of life is always tragic. However, death is indeed a natural process; living, by definition, means that we will die. And with every death something, at least in this reality, is lost of the image of G-d, not the complete image but a certain snapshot of G-d’s image. Indeed we are all created in the image of G-d; we are all creature-ly.

At the same time I must wonder about the way that Ds de Jager uses the term “atheist”. The origin of the word, in Greek atheos [a- not + theos – god], can be translated “without god”, a translation that opens a number of possibilities, which I don’t think Ds de Jager entertained.

Firstly, if we translate atheos as “without god” is it not possible to say that there was and always will be only one true atheist, namely Jesus Christ; although only for a short time on Good Friday. Do we as Christians not hold that only Christ was truly G-d-forsaken in order for us, and all of creation, to live? Do we not profess that it is only by the care of G-d, through G-d’s own breath that creation is sustained?

Secondly, if you do not want to go that far and translate the Greek as god-not-existing; does the word not refer to a very specific understanding of G-d? Specifically a theistic understanding of G-d, a G-d that lives somewhere above, but close to our known Earth/Solar system/Universe and that has direct control every aspect of our daily lives, that can see, hear, and known everything at the same time whilst simultaneously be everywhere. It seems that, if this is Ds de Jager’s approach, everyone that does not believe in G-d or understand G-d like he does, is included in his pronouncement. The conviction thus, believe like I do or get over the death of your child, even more so, put them down when they suffer and get a new one.

Thirdly, is it not possible that by using the term atheist Ds de Jager forgets his own history? Can it not be argued that the first Christians were some of the world’s first atheists? Indeed, they did not believe in god as described by Judaism nor did they hold to the understanding of the Greeks and Romans with their plethora of gods. From the perspective of the Jews and the Romans the early Christians could indeed be classified as atheists, today Christians might be classified as the same by any pantheist, still by the Jews as well as the Muslims.

However, the statement is not only problematic because it only contributes sanctity to the lives of those who believe like Ds de Jager and the dubious use of the term atheist, it also puts on the table the importance of making public statements in the social media-sphere. Some commentators on the Kletskerk-post would like us to believe that Ds de Jager was justified in making this statement as a summary of the opinion of atheists themselves (Henk Zeeman and Mauritz Coetzee amongst others). The trouble is that, firstly, it is quite arrogant to turn the argument of another into a caricature like this and, secondly, social media hardly every respects context. The way that Ds de Jager formulated his response in conversation with others exposes something of his underlying worldview and intolerance to those who believe or not-believe differently than he does. I would like to argue that such a position flies in the face of the compassion that is the heart of G-d’s love for us, creation as a whole, and our mandate as Christians to be the hands and feet of Christ in the world.

Over above the theological implications of this statement and the responses it generated on the Kletskerk Facebook wall, is my personal reaction to it. Week after week I, together with a number of other young, unemployed theologians, send in application after application for jobs in the church. It so often happens that it is the Ds De Jagers of this world that receive our applications and CV’s. The result; we are lucky to make it though the first, brief evaluation onto any kind of a short list where we are bound to come face to face with an early judgement if we do not toe the party, read conservative, line.

It seems what we believe is still more important than the faith that stokes the fires of our core, it seems we are still holding on to precise dogma, whilst we are failing to realize our own brokenness and the call to be the healing to others which we so desperately seek. The time has come to realize that a believing and non-believing world are not interested in our pseudo-philosophical, metaphysical, and religious speculation but are hungry and thirsty for those who profess any kind of faith to start living accordingly.

Ek het gekom sodat hulle die lewe kan hê, en dit in oorvloed. Goeie nuus! Oorvloed. Die nuus raak in sekere opsigte nog beter vir ons, Jesus Christus, ons Heer en Verlosser het gekom om vir ons die lewe te skenk en dit in oorvloed.

Wie van ons wat hier sit word nie diep aangeraak deur die uitspraak nie? Hierdie is een van die tekste wat ‘n baie belangrike rol in my eie lewe speel, voortdurend word ek gekonfronteer met oorvloed, oorvloedige genade. Nie net is die teks belangrik in my eie lewe nie, dit is ook ‘n teks wat ‘n belangrike rol speel in die storie van die gemeente. Vier en ervaar, die leuse van die gemeente is op ‘n besonderse wyse aan die teks gekoppel. Ongeveer 3 jaar terug, gedurende ‘n tyd van onderskeiding, het die teks die gemeente gehelp om iets van die gemeente se storie, iets van die gemeente se geskiedenis, van die gemeente se huidige konteks en iets van die gemeente se toekoms te verwoord.

Die bekendheid van die teks en die metafoor skep egter ‘n gevaar. Dit kan daartoe lei dat ons nie meer erns maak met die teks nie, dat ons so terloops aanvaar dat ons WEET wat die Heilige Gees deur die teks wil doen, dat ons WEET op watter reis die teks ons vanaand wil neem. Met ander woorde, dat ons die reis KEN en WEET waar die bestemming is.

Die opwinding van die ruimte is dat die teks, nee dat die Heilige Gees, ons opnuut uitnooi om na die teks te luister. Om weer te herkou aan die teks. Ons reis as gemeente is nie beperk tot my reis met die teks nie, inteendeel, die Heilige Gees nooi ons elkeen uit om deel te neem aan die reis. Later in die diens gaan ons dan ook die geleentheid kry om die reis met die teks in stilte voort te sit.

Laat my toe om ‘n stukkie van my reis met die teks met julle te deel. Met ‘n belofte van oorvloed is die eerste vraag wat by my opduik, hoe moet ek dit verstaan; maak die belofte enigsins sin in die tyd en plek waar ek leef? 2000 jaar na Christus, op ‘n planeet wat uitgelewer is aan vernietiging, dood, armoede en aan die ander kant oordadige oorvloed, gemak en hebsug.

Ons ken almal hierdie twee kante van die lewe, altans ons ken sulke stories. Ons streef na die een, die ander probeer ons ignoreer.

Die een kant se storie word vertel in die gegloei van neon, in tydskrifte en op groot billboards. Top Billing en Pasella kom wys ons met smaak en styl hoe so ‘n lewe nou eintlik kan lyk. Groot huise, groot motors, eksotiese vakansies, inkopies in die vreemde en dit alles met styl en sjiek. Dit kom saam met die onderliggende boodskap van genoeg is nooit genoeg nie. Telkens na die soveelste advertensie of nog ‘n episode van een van die vertoon programme is daar so ‘n sagte, soms harder, versugting: “Sou dit nie lekker gewees het nie, so ‘n lewe van oorvloed.” Partykeer verskans ons die versugting so ‘n bietjie en wens ons vir net genoeg, genoeg om so ‘n lewe van oorvloed te lei.

Aan die anderkant van die spektrum is mense waar daar nie eers sprake is van genoeg nie. Daar waar ons bly is dit nie so maklik om die storie raak te sien nie, veral omdat ons so hard probeer om dit mis te kyk. So af en toe kry ons ‘n blik op die kant van die lewe as ons by die verkeerde verkeerslig moet stop of as ons deur ‘n middestad moet ry of as werk ons na een van die buite wyke van Suid-Afrika toe vat. Dalk kry ons dit reg om die realiteit in SA te vermy, maar word ons daarmee gekonfronteer as ons buiteland toe gaan op ‘n besigheidstoer of dalk met vakansie.

Daar is ‘n radikale verskil tussen die manier waarop mense, wat hulle aan verskillende kante van die spektrum bevind, “genoeg” en defnitief “oorvloed” sal definieer. Wanneer Jesus se dat hy gekom het sodat ons die lewe kan he en dit in oorvloed, twyfel of hy die oorvloedige oorvloed van Top Billing en Pasella bedoel het. Aan die anderkant is ek oortuig daarvan dat hy bedoel het dat die mense wat meer vertroud is met die ander kant van die lewe. In die gedeelte raak dit dan ‘n kritiese vraag na hoe ons oorvloed moet verstaan. ‘n Ander manier om hierdie vraag te vra is of materiele goed, oormaat of gebrek enigsins bydra tot die verstaan van oorvloed in die konteks van Johannes 10.

Dorothy Bass, in haar boek For life abundant, antwoord die vraag sommer op die eerste bladsy. Haar antwoord? Nee, dit gaan nie oor goed nie maar oor ‘n manier van lewe. Alles behalwe bevredigend, die antwoord laat ons net met ‘n volgende vraag, hoe lyk die manier van lewe? Ek dink die teks wil iets met ons hieroor deel.

‘n Lewe van oorvloed is ‘n lewe waarin Jesus erken word as die Herder en nie as ‘n rower en ‘n dief nie. Van die laasgenoemde kan niemand ons veel vertel nie. Ons het almal al te doen gehad of ken mense wat te doen gehad het met iemand wat ‘n huis of motor betree met die doel om te steel en te roof. Of dit nou ‘n oopgebreekte deur, ‘n stukkende ruit of ‘n uitnodigende skoorsteen is waardeur toegang verkry word, dit is telkens nie op die gewone manier om deur ‘n uitnodigende deur ingenooi te word nie. In die eerste gedeelte van die teks skets Jesus homself dan ook as die een wat deur die hek kom en sy skape een vir een op hul naam roep. Daar is ‘n bekendheid in die gedeelte. Die skape herken die herder se stem, die hekwagter herken die herder, en moontlik die heel belangrikste, die herder ken die skape op hul naam, op elkeen se naam.

Vir die persone in Jesus se gehoor het die vertelling van Jesus ‘n agtergrond, ‘n gelaagdheid wat maklik by ons kan verby gaan. Jesus se nie net iets oor homself nie, maar se ook iets van die religieuse establishment van die dag. Dit is amper onmoontlik dat Esegiel 34 nie soos ‘n muur van water oor die annhoorders van die metafoor breek nie. Wanneer Jesus homself as die Goeie Herder voorhou staan dit teenoor diegene wat die kudde skade wil berokken. Esegiel 34, ook verse 1-10, stel dit soos volg:

Die woord van die Here het tot my gekom: 2“Mens, tree op as profeet teen die herders van Israel, tree op as profeet en sê vir hulle, vir die herders: So sê die Here my God: Ellende wag vir die herders van Israel wat net vir hulleself sorg! Moet herders dan nie vir die kleinvee sorg nie? 3Julle drink die melk, julle maak vir julle klere van die wol, julle slag die vetste kleinvee, maar julle sorg nie vir die kleinvee nie. 4Julle het nie die swakkes gehelp nie, julle het nie die siekes gedokter nie, julle het nie die wonde van dié wat seergekry het, versorg nie, julle het nie dié wat weggedwaal het, teruggebring nie, julle het nie dié wat weggeraak het, gesoek nie. Julle was harde en wrede regeerders. 5Die kleinvee was sonder herder en het verstrooi geraak, en toe hulle verstrooi raak, word hulle ’n prooi vir roofdiere. 6My kleinvee het rondgewaal oor al die berge en oor al die hoë heuwels, hulle het verstrooi geraak oor die hele aarde en niemand het hulle gesoek of na hulle gevra nie.” 7Daarom, herders, hoor die woord van die Here: 8“My kleinvee is uitgelewer en het die prooi van enige wilde dier geword; hulle is sonder herder, sonder iemand wat na hulle soek; die herders het vir hulleself gesorg en nie vir my kleinvee nie. So seker as Ek leef,” sê die Here my God, “Ek sal die herders straf.” 9Hoor die woord van die Here, herders! 10So sê die Here my God: “Ek gaan optree teen die herders: Ek eis my kleinvee van hulle terug, Ek maak ’n end daaraan dat hulle die kleinvee se herders is, hulle sal nie herders bly net om vir hulleself te sorg nie. Ek sal my kleinvee red en hulle nie deur die herders laat opeet nie.”

Die herder wat deur die hek kom, kom dus met ‘n seker ingesteltheid. Dit is ‘n herder wat meer besorg is oor die kudde as oor sy eie lewe, hy loop vooraan die kudde en wanneer die kudde bedreig word, plaas hy homself tussen die gevaar en sy skape. ‘n Eerste beskrywing van ‘n lewe van oorvloed is dus ‘n lewe waar Jesus intens betrokke is. Dit is ‘n lewe wat geleef word in die eerste plek vanuit en in die tweede plek  in respons op Sy roepstem, ‘n lewe in navolging van Christus. Die oorvloed word gevind in die omgee van die herder. Is dit moontlik om hierna te luister en nie die vertroosting en hoop van Lukas 4 vers 18 en 19 te hoor nie.

 18“Die Gees van die Here is op My omdat Hy My gesalf het om die evangelie aan armes te verkondig. Hy het My gestuur om vrylating vir gevangenes uit te roep en herstel van gesig vir blindes, om onderdruktes in vryheid uit te stuur, 19om die genadejaar van die Here aan te kondig.”

 Nietemin, wat soos ‘n eenvoudige antwoord mag lyk, is in sekere opsigte onverstaanbaar. Altans, dit was vir diegene in Jesus se gehoor. Wat presies hulle nie verstaan het nie weet ons nie. Wat presies ons nie verstaan nie, is soms moeilik om te verwoord. Dalk is die rede hiervoor dat ons die uitspraak van Jesus op so baie verskillende maniere verkeerd verstaan of dalk omdat die ander stemme wat ook woorde soos oorvloed gebruik harder en met meer oortuiging gebruik.

In respons hierop brei Jesus die metafoor uit, of eerder zoom hy op een aspek van die vorige beeld in en brei daarop uit. In een van die minder bekende “Ek is”-uitsprake vergelyk Jesus homself met die ingang, die hek van die kraal. Net soos die eerste helfte van die metafoor verwys Jesus weer na die rowers en diewe, die keer almal wat voor hom gekom het. Dit is moontlik om die “almal” ook te verstaan in die lig van Esegiel 34. Almal is dus diegene wat Jesus voor afgegaan het, maar wat anders as hy, die volk mislei en uitgebuit het. In sommige opsigte is dit maklik om die gedeelte te verstaan in konteks van iets wat die skape moet doen, kies om deur die hek te gaan of nie. In lig van die metafoor vermoed ek egter wil Jesus uitbrei op iets wat hy reeds oor homself gese het, naamlik dat hy die herder is. Die gebruik van skaapwagters in die Ou Nabye Ooste was om skape te lei eerder as aan te jaag. Teen skemer se kant sou dit dus ‘n natuurlike gesig gewees het om te sien, ‘n herder wat self, met ‘n trop skape agter hom aan, tot binne die kraal stap. Sommige herders het die gewoonte gehad om self as hek te dien en in die gaping van die kraal te slaap. Op die manier het die skaapwagter dan ten alle tye geweet wat met sy skape aan die gebeur is, miskien ‘n bedreiging, siekte of geboorte. Die herder was altyd naby. Nie net ken hy sy skape op hul naam nie, maar elke minuut van sy dag word spandeer aan hul welsyn.  ‘n Lewe van oorvloed kan op die manier verstaan word as ‘n lewe waarvan elke oomblik deur Jesus ondervang word.

Met die paar gedagtes as agtergrond en met die wete dat God in Jesus hom met ons elkeen bemoei, is die vraag waarmee ons elkeen gekonfronteer word: herken ons nog die stem van ons herder? Wat se die manier en die plekke waar ons stap van die herder wat ons volg?

 Ons reis met die teks is nie klaar nie; God nooi ons uit om te bedaar, om stil te word en om in sy teenwoordigheid, by stille waters, te rus.

  1. Write this list
  2. Make meditation a habit for every day, 30 minutes a bare minimum, but why stop there? In short: speak less, listen more.
  3. Read more. Include at least two classics, a cookbook, a book on travelling and a book picked out by a friend.
  4. Visit the places that are mentioned in the book, make the recipes and share the insights of the book picked by a friend.
  5. Run more, cycle more and swim more. Be active. Open the lungs, take note of every breath, the essence of my life.
  6. Connect more. Once again, in short, listen more to others. What is important to them? What is your answer to the meaning of life, the universe and everything? Or, what is your question to the answer 42?
  7. Watch the diet, cut on the fries, the soft drinks and the chocolate. Add on the fruit, fibres and water.
  8. Strive for balance. Not only in regards to the diet, but life as a whole. Know when to work, and then work hard. Know when to play, and then play hard. Know when to rest, and then rest hard.
  9. Sleep less! We sleep too much.
  10. Chill, and know: it is ok to not be ok. Grace is abundant!

Reduce, Re-use, Recle.

Eet minder! Ry minder! Koop minder! Upgrade minder! Vergeet om as maatstaf die Geldenhuise (Jones’s) te gebruik. Bou kleiner! Sit ligte af! Sit die radio af as niemand luister nie! Dra klere langer! Begin ‘n wurmplaas en groentetuin. Gooi die swembad toe!

Verraai jou ego, spyker dit teen die kruis. Ons ego’s verg energie en energie veroorsaak ekstra CO2 wat die toekoms van ons kinders en verseker hulle kinders bedreig. Raak deel van die gesprek!

Hou op om dwars te trek om jou eie gemaksone te beskerm, die planeet is in die gemors en ons is die oorsaak. Rook minder! Eet minder vleis (moeilik vir ons Suid-Afrikaners!). Moenie met die 4×4 die kinders by die skool gaan haal of inkopies gaan doen nie, ons paaie is nie so sleg nie!

Maar nou ja, die goed kom te naby aan ons lyf; so wie stel belang? Ons gefokus op ons self, te hel met ons kinders. Wanneer hulle swaarkry is ons al dood! (‘n Argument wat meer as een persoon al actually teenoor my gebruik het).

Ons bely Christus, self-opofferende liefde is ‘n waarde van Hom, maar vir is dit een te veel gevra. Dit is mos maklik, se ek glo en dan kan ek maak wat ek wil, leef soos ek wil, want ek glo en is deur genade alleen gered. Ek wonder of Paulus of Jakobus sou saamstem? A person is not defined by the cover but by his actions (Megamind). Is it possible that our faith is also defined by our actions? (James of te wel Jakobus)

En ons keuse is? Onthou dit word bely deur ons dade!